Mayo County Council logo
Navigation

Trá an Chaoil

Trá an Chaoil

Tá Trá an Chaoil lonnaithe in aice le sráidbhaile an Chaoil in Acaill, Co. Mhaigh Eo. Trá ghainmheach ar chruth crú-chapaill is ea é trá an Chaoil, agus aghaidh chuig an deisceart aige. Síneann an Limistéar Ainmnithe Snámha (LAS) aige tuairim is 3km ó Aillte Mhionnáin san oirthear go gob creagach in aice le sráidbhaile an Chaoil, agus tá achar tuairim is 1.5km2 ann ar fad.

Machairí Mara

Is ar an gcósta thiar a fhaightear machairí mara - machairí ísle, réidh, sceirdiúla gainimh. Is meascán de ghaineamh siliciúil a rinneadh as sliogáin a mhair ar an ardán amach ón gcósta atá sna machairí mara.

Tá an machaire mara seo suite taobh thiar de thrá scaineagáin agus sraith dhumhcha ísle. Is sna háiteanna fliucha den mhachaire a fhaightear cineálacha éagsúla caonach agus aelusanna a fhásann gar don talamh. Tá ardú géar sa talamh soir ó dheas ón machaire mara seo, agus bíonn na cnoic seo clúdaithe le bratphortach agus fraochmhá. Ní gnáthfhásra é seo i gcomhthéacs an phobail chaonaigh agus aelusa lena mbaineann sé, ar a dtugtar Pobal an Mhata Atlantaigh Aelusanna.

Is ar Acaill a fhaightear an pobal seo ar an airde is ísle in Éirinn. Titeann an talamh le fána ghéar ar thaobh amháin i dtreo na farraige, agus aillte suntasacha cruthaithe dá bharr. Cothaíonn na carraigeacha taise anseo pobail shaibhre de chaonaigh agus aelusanna.

Is díol spéise ó thaobh na héiceolaíochta é machaire mara an Chaoil agus Aillte Minaun, de bharr éagsúlacht na ngnáthóg le fáil anseo, agus de bharr líon na n-ealaí glóracha a thagann go Loch an Chaoil go háirithe. Tá tábhacht idirnáisiúnta ag baint leis na pobail aigéanacha, chósta agus sléibhe de chaonaigh agus aelusanna anseo. 

‎Eala Ghlórach

Taobh thiar de na dumhcha faightear machaire le fána éadrom, agus is léiriú ar aois an mhachaire é uillinn na fána sin. Braitheann leibhéal an mhachaire ar an maoschlár thíos faoi. Seo an chúis a mbíonn go leor machairí mara faoi uisce i rith an gheimhridh. Luíonn scairp chun na farraige ar teorainn idir an machaire mara agus an talamh laistiar de. Machaire cósta atá go hiomlán faoi bhrat fásra is ea machaire mara, agus is iad muiríneach agus táithean na cineálacha féir is coitianta ann.

Marram  Lyme

Dumhcha

Titeann gaineamh a scuabadh isteach ón bhfarraige ag an ngaoth go sruthlíneach thar timpeall ar bhacainn éigin. Déanann plandaí coilíniú ar na cairn bheaga ghainimh seo. De réir mar a leanann sil-leagan an ghainimh ar aghaidh cuireann an duilliúr leis lena sil-leagan féin, agus nascann fréamhchóras na bplandaí an gaineamh ina ndumhcha ísle i dtús fáis. De réir mar a ardaítear na dumhcha seo, comhtháthaíon siad go comhthreomhar le líne an chladaigh. Déanan plandaí eile atá ag forbairt coilíniú orthu siúd, agus is ar an gcaoi seo a leanann na dumhcha ag fás.

Creimeadh Dumhcha

Bíonn gach dumhach nach mór i mbaol a chreimthe, agus is logáin séidte is cúis leis go minic. Tarlaíon seo nuar a bhíonn fáil ag an ngaoth ar an ngaineamh ag an gcírín faoin bhfásra, agus déantar creimeadh ar an dromchla go sciobtha agus tarlaíonn logáin dá bharr seo. De réir mar a shéideann an ghaoth isteach ann, méadaítear an logán go dtí go bhfuil sé chomh leathan sin go laghdaítear tionchar na gaoithe ann.  Fágann sé so féarach duimhche réchnocach ar a dtugtar machaire mara.

Tarlaíonn tulchreimeadh nuair a leagann tonnta stoirme aghaidh iomlán an chórais duimhche i dtreo na farraige. Is iad na comharthaí aithne fána ghéar de ghaineamh scaoilte agus fásra círín ina dtomóga ag sleabhcadh.

Duirlingí Stoirme

Is le linn stoirmeacha a bhíonn cumas creimeacháin na dtonn ar a airde, ach is ag an am céanna a chruthaítear duirlingí stoirme. Caitear clocha duirlinge, duirleoga agus bolláin suas ar an gcladach le teannadh, agus tagann siad anuas níos faide ón bhfarraige ná leibhéal na hardtaoide rabharta de ghnáth. Laghdaíonn gairbheacht an ábhar seo tionchar na cúlchaise, agus dá bhrí sin ní scuabtar mórán den ábhar ar ais síos i dtreo na farraige. Nuair a mhaolaíonn an stoirm fágtar na bolláin mar a bhfuil siad, i bhad ó bhreith na farraige.

Ní dhéantar scagadh ar an ábhar seo de réir toirte riamh, rud a fhágann éagsúlacht mhór i dtoirt an ábhar ar an duirling.  Maolaíonn agus míníonn scríobach na dtonn agus an ábhair fuaidrithe san uisce roinnt de na clocha agus na bolláin.

Éanlaith

Feictear Lapairí ar nós an naoscaí, an philibín agus an roilligh sa cheantar seo go minic.

 

Snipe‎Naoscach  OystercatcherRoilleach

Is iomaí cineál faoileán a thugann cuairt ar an trá ann chomh maith, an faoileán bán, an saidhbhéar, an sléibhín, an droimneach mór, an droimneach beag agus an foileán scadán san áireamh.

Lesser Black Backed Gull

Droimneach Beag

Feictear geabhróga ann freisin, agus ina measc siúd is minice a fheictear tá an gheabhróg Artach, an gheabhróg agus an gheabhróg scothdhubh.

D’fheadfaí broighill agus seagaí a fheiceáil chomh maith.

Arctic Tern

 

Geabhróg Artach

 ‎Sandwich TernGeabhróg Scothdhubh
 ShagSeaga  CormorantBroigheall

 

Léarscáil de Thrá an Chaoil (Document)

Léarscáil de Thrá an Chaoil le heochair eolais (Béarla)
Formats Available:


Tránna Mhaigh Eo

An Rannóg Comhshaoil
An Dara hUrlár
Áras an Chontae
An Meal
Caisleán an Bharraigh
Co. Mhaigh Eo
Teileafón : (094) 9024444
R-phost : environment@mayococo.ie
Oscailte: 9:00 r.n. go 1:00 i.n. agus 2:00 r.n. go 5:00 i.n

  More Mayo County Council and Local Government Websites